Przejdź do treści głównej

Szyja i głowa

Fizjoterapia stomatologiczna – co to takiego?

mgr Tomasz Jasik, fizjoterapeutaaktualizacja: 28 września 20264 min czytania

Mięsień skrzydłowy boczny w anatomii ludzkiej

Bóle głowy, napięcie karku, ból szczęki czy uczucie zatkanego ucha mogą mieć wspólne źródło w mięśniach i stawach narządu żucia. Wyjaśniam, czym jest fizjoterapia stomatologiczna, z jakimi objawami warto ją rozważyć i kiedy najpierw trzeba iść do lekarza.

Czym jest fizjoterapia stomatologiczna

Fizjoterapia stomatologiczna to dziedzina fizjoterapii zajmująca się narządem żucia: stawami skroniowo-żuchwowymi, mięśniami żucia oraz powiązanymi z nimi okolicami szyi i głowy. Często nazywa się ją też terapią stawów skroniowo-żuchwowych.

Fizjoterapeuta zwykle współpracuje przy tym ze stomatologiem, ortodontą lub protetykiem. Lekarz dentysta ocenia zęby i zgryz, a fizjoterapeuta – pracę mięśni, stawów i nawyki, które mogą przeciążać szczękę.

Staw skroniowo-żuchwowy – jak działa

Staw skroniowo-żuchwowy łączy żuchwę z kością skroniową. Pracuje za każdym razem, gdy otwierasz i zamykasz usta – przy jedzeniu, piciu, mówieniu czy ziewaniu. Jeśli położysz palce wskazujące przed uszami, na wysokości płatków uszu, i szeroko otworzysz usta, poczujesz jego ruch.

Staw stabilizują mięśnie, więzadła oraz krążek stawowy – mała chrzęstna „podkładka” między kośćmi. Jak w każdym stawie mogą tu wystąpić przeciążenia, stany zapalne, zmiany zwyrodnieniowe czy przemieszczenie krążka.

W tej okolicy przebiegają m.in. gałęzie nerwu trójdzielnego, który odpowiada za czucie twarzy i pracę mięśni żucia – dlatego problemy ze szczęką mogą dawać ból twarzy, ucha czy głowy. Staw leży też tuż przy przewodzie słuchowym, więc jego dolegliwości bywają odczuwane jako ból lub zatkanie ucha.

Objawy, z którymi warto skonsultować się z fizjoterapeutą

  • trzaski, klikanie lub przeskakiwanie w szczęce przy otwieraniu ust,
  • ból przy żuciu, gryzieniu twardych pokarmów lub szerokim otwieraniu ust,
  • ograniczone otwieranie ust albo uczucie „blokowania” szczęki,
  • zaciskanie lub zgrzytanie zębami (bruksizm), zwłaszcza w nocy lub w stresie,
  • ból głowy w okolicy skroni, szczególnie rano po przebudzeniu,
  • ból lub uczucie pełności w uchu przy prawidłowym wyniku badania laryngologicznego,
  • napięcie karku i szyi, które nasila się razem z bólem szczęki.

Punkty spustowe w mięśniach żucia

Punkty spustowe to niewielkie, nadmiernie napięte i bolesne przy ucisku miejsca w mięśniu. Ich charakterystyczną cechą jest to, że mogą wywoływać ból odczuwany w innym miejscu niż one same.

Przykładem jest mięsień skroniowy, położony z boku głowy nad uchem. Nadmierne napięcie tego mięśnia może dawać ból skroni promieniujący w kierunku oka lub zębów. Podobnie mięsień żwacz, który przy zaciskaniu zębów wyraźnie twardnieje pod palcami na policzku.

Szumy i ból ucha a szczęka

Ból ucha, szumy, uczucie zatkania czy nadwrażliwość na dźwięki mają wiele możliwych przyczyn. U części osób współistnieją z zaburzeniami stawu skroniowo-żuchwowego, zaciskaniem zębów i napięciem mięśni żucia. Mechanizm tego związku nie jest w pełni wyjaśniony, a istotną rolę odgrywa też stres.

Dlatego przy dolegliwościach ze strony ucha pierwszym krokiem zawsze jest wizyta u laryngologa. Fizjoterapię warto rozważyć dopiero wtedy, gdy lekarz wykluczy choroby samego narządu słuchu.

Kiedy pilnie do lekarza

Niektóre objawy w okolicy głowy wymagają pilnej diagnostyki lekarskiej, a nie fizjoterapii. Natychmiast zadzwoń pod 112 lub jedź na SOR, jeśli pojawi się:

  • nagły, bardzo silny ból głowy – inny niż dotychczasowe bóle,
  • nagłe zaburzenia widzenia lub mowy, zwłaszcza z nudnościami lub wymiotami,
  • drętwienie lub osłabienie połowy twarzy albo połowy ciała.

Jak najszybciej – najlepiej tego samego dnia – zgłoś się do lekarza przy nagłym pogorszeniu lub utracie słuchu w jednym uchu, obrzęku twarzy z gorączką albo gdy szczęka nagle zablokuje się tak, że nie możesz zamknąć lub otworzyć ust. Fizjoterapia pomaga dopiero wtedy, gdy groźne przyczyny zostały wykluczone.

Jak może wyglądać wizyta

Fizjoterapeuta zaczyna od wywiadu: pyta o ból, jego porę i okoliczności, zaciskanie zębów, stres, leczenie stomatologiczne i ortodontyczne. Następnie ocenia ruch żuchwy (otwieranie ust, ruchy na boki), dźwięki w stawach, napięcie mięśni żucia oraz ustawienie i ruchomość szyi.

Terapia może obejmować:

  • techniki rozluźniające mięśnie żucia, szyi i karku,
  • ćwiczenia kontroli ruchu żuchwy,
  • naukę prawidłowej pozycji spoczynkowej szczęki i języka,
  • edukację dotyczącą nawyków i radzenia sobie z napięciem,
  • współpracę ze stomatologiem, np. gdy potrzebna jest szyna relaksacyjna.

Nawyki i proste ćwiczenia na co dzień

  • Pozycja spoczynkowa: wargi złączone, zęby lekko rozchylone, czubek języka oparty o podniebienie tuż za górnymi zębami. Zęby powinny się stykać tylko przy przełykaniu i gryzieniu.
  • Łapanie zaciskania: kilka razy dziennie sprawdź, czy nie zaciskasz zębów – np. przy komputerze, w samochodzie, w stresie.
  • Odciążenie szczęki: w okresie bólu ogranicz gumę do żucia, obgryzanie paznokci i długotrwałe gryzienie twardych pokarmów.
  • Spokojne otwieranie ust przed lustrem: powoli otwieraj usta tak, by żuchwa szła prosto w dół, bez uciekania na bok. Wykonuj ruch tylko w zakresie bez bólu.
  • Dbanie o szyję: ustawienie głowy i napięcie karku wpływają na pracę szczęki, dlatego pomocne mogą być ćwiczenia na ból szyi przy komputerze.

Przerwij ćwiczenia i skonsultuj się ze specjalistą, jeśli ból w stawie się nasila, pojawia się blokowanie szczęki albo trzaski stają się bolesne.

Ból szczęki, szyi i głowy – umów wizytę

Dolegliwości szczęki często idą w parze z bólem szyi i karku. Jeśli to Twój problem, zobacz, jak pracuję przy bólu szyi w moim gabinecie w Sanoku. Wolny termin sprawdzisz w kalendarzu online, możesz też zadzwonić: 508 813 267.

Przeczytaj też

Wszystkie artykuły: Szyja i głowa

Udostępnij artykuł: FacebookWhatsAppE-mail

Pierwsza wizyta

Postawmy Cię na nogi

Umów pierwszą wizytę – wolny termin wybierzesz w kalendarzu online. Wolisz porozmawiać? Zadzwoń – odbieram osobiście.

  • Bez skierowania – wizyty prywatne
  • Wolne terminy widzisz od razu w kalendarzu
  • Wizyta ok. 45 min – 170 zł

Pn–wt, czw–pt 8:00–15:00 · śr 11:00–20:00 · ul. Legionów Polskich 42, Sanok

Rehabilio
Przegląd prywatności

Ta strona korzysta z ciasteczek, aby zapewnić Ci najlepszą możliwą obsługę. Informacje o ciasteczkach są przechowywane w przeglądarce i wykonują funkcje takie jak rozpoznawanie Cię po powrocie na naszą stronę internetową i pomaganie naszemu zespołowi w zrozumieniu, które sekcje witryny są dla Ciebie najbardziej interesujące i przydatne.