Kolana koślawe- jak powinna wyglądać gimnastyka korekcyjna ?

Koślawość kolan to sytuacja w której staw kolanowy ustawia/zapada się do środka- do wewnętrznej strony. Jeżeli koślawość dotyczy obu nóg będą one układały się w charakterystyczny X powodując ból pod kolanem przy chodzeniu. Inną, częstą wadą kolan są kolana szpotawe, czyli sytuacja w której kolana uciekają na zewnątrz.

Kłucie w kolanie przy chodzeniu – co się dzieje gdy kolano jest koślawe ?

W prawidłowych warunkach kość udowa ślizga się względem kości podudzia (piszczelowa i strzałkowa) zachowując odpowiednie ułożenie. Jakość tego ślizgu jest dobra, kolano jest stabilizowane:

od bocznej strony przez:

  • więzadła poboczne kolana,
  • ścięgna mięśni przebiegających tym rejonem np. napinacza powięzi szerokiej,
  • łąkotkę boczną, która jak klin wetknięta jest w kolano,
  • lokalne mięśnie stabilizujące,

od strony wewnętrznej natomiast stabilizację zapewniają:

  • więzadła poboczne przyśrodkowe,
  • ścięgna mięśni przebiegających tym rejonem np. przywodziciele,
  • łąkotkę przyśrodkową, która jak klin wetknięta jest w kolano,
  • lokalne mięśnie stabilizujące.

Odpowiednie ustawienie kości względem siebie jest kluczowe do pracy wyżej wymienionych struktur. Jeżeli natomiast kolano ucieka do środka (koślawość) zaburza to ułożenie łąkotki przyśrodkowej, która nie ślizga się prawidłowo, napięcie torebki stawowej i więzadeł po stronie przyśrodkowej, negatywnie wpływa na pracę mięśni przebiegających w tej okolicy.
Szpara stawowa kolana się poszerza a sam staw traci swoją stabilność i jest bardziej podatny na kontuzję polegającą na „ucieknięciu kolana do środka”, grozi to zerwaniem więzadeł przyśrodkowych czy choćby uszkodzeniu łąkotki. Stąd może wynikać ból kolana od wewnętrznej strony po bieganiu.
Należy dodać, że jeśli szpara stawowa po stronie wewnętrznej zostaje poszerzona, to  po stronie bocznej- prawdopodobnie dojdzie do zmniejszenia szpary stawowej, a co za tym idzie do większej kompresji na łąkotkę boczną- taka sytuacja zwiększa ryzyko urazu pęknięcia łąkotki bocznej, a sam pacjent może odczuwać to jako pieczenie kolana.

Dlaczego kolano jest koślawe ?


To podstawowe pytanie jakie należy sobie zadać przed przystąpieniem do rehabilitacji.

Przyczyn może być wiele- nieprawidłowe ustawienie kości względem siebie, poluzowanie aparatu więzadłowego w kolanie, nieprawidłowe ustawienie miednicy, czy choćby wadliwe ustawienie stawu skokowego.

Patologia ta może nie mieć podłoża w samym kolanie, a jedynie tam się ujawniać. Z różnych przyczyn kość udowa może się skręcić względem kości podudzia osłabiając wewnętrzną część stawu. Dzieje się tak na przykład w momencie gdy brzeg przyśrodkowy stopy zapada się do wewnętrznej strony, bardzo często w tej sytuacji kości podudzia rotują się do strony zewnętrznej. Odbija się to oczywiście na stawie kolanowym gdzie dochodzi do zaburzenia ustawienia powierzchni stawowych względem siebie i co za tym idzie do powstania wady kolana.

Kolana koślawe – co z tym zrobić ?


Aby zabrać się za leczenie takiej przypadłości należy w pierwszej kolejności znaleźć przyczynę tego stanu rzeczy. Żeby to zrobić możemy wykonać:

  1. Testy więzadeł kolana- aby sprawdzić czy jest dobrze stabilizowane,
  2. Testy mięśniowe- aby zbadać czy napięcie mięśni jest prawidłowe
  3. Testy łąkotek- aby sprawdzić czy pracują prawidłowo i są dobrze ustabilizowane,
  4. Należy zbadać ustawienie i zakresy ruchu stopy- jej nieprawidłowe ułożenie może powodować rotację podudzia względem kości udowej,
  5. Należy zbadać ustawienie miednicy i zakresy ruchu stawu biodrowego- nieprawidłowości w tym rejonie mogą powodować skręcenie kości udowej względem kości podudzia.

Po pierwsze dokładne badanie!

Jeśli już zauważymy, że coś jest nie tak, że kolano naszego dziecka ucieka, ustawia się nieprawidłowo, lub dziecko narzeka na ból postanawiamy wybrać się do specjalisty- tylko do jakiego ? Większość rodziców udaje się do lekarza pierwszego kontaktu, choć ten rzadko kiedy bywa biegły w ortopedii czy rehabilitacji. Dlatego też wystawia skierowanie do lekarza ortopedy, który to ma ocenić i zdiagnozować problem. Tutaj zazwyczaj pojawia się pierwsze zaskoczenie, bo do lekarza specjalisty zazwyczaj czeka się w kolejce i to dosyć sporo. Na takiej wizycie lekarz powinien określić problem, oraz jego źródło- gdyż to jest kluczowe w procesie rehabilitacji. Powinien sprawdzić postawę dziecka, zbadać zakresy ruchu (nie tylko kolan, ale także wszystkich stawów kończyny dolnej i miednicy). Należy sprawdzić też stabilność poszczególnych stawów oraz funkcjonowanie więzadeł.  Gdy już odbędziemy taką wizytę, lekarz przebada dziecko i znajdzie problem jakim są koślawe kolana prawdopodobnie wystawi skierowanie na rehabilitację. W takim skierowaniu będzie napisane rozpoznanie: „Kolana koślawe” oraz jakie zabiegi wykonać, najczęściej będzie to: gimnastyka korekcyjna i ewentualnie masaż, plus fizykoterapia. Tutaj pojawia się pierwszy zgrzyt, bo skoro lekarz bada dziecko, zna przyczynę problemu a dla rehabilitanta wystawia jedynie skierowanie na ćwiczenia korekcyjne- to skąd ten rehabilitant ma wiedzieć jakie to ćwiczenia ? Przecież rodzaj wykonywanej gimnastyki będzie zależał od tego jakie jest źródło problemu, czy zachodzi przykurcz w biodrze ? A może mięśnie stabilizujące kolano mają zbyt niskie napięcie i kolano jest niestabilne – wtedy ćwiczenie będą wyglądały zupełnie inaczej.  Zachodzi więc pytanie- czy rehabilitant nie powinien sam przebadać i zdiagnozować dziecka ? A jeśli tak, to po co w tym łańcuchu wstawiać lekarza rodzinnego i ortopedę ?

Podczas ćwiczeń.

Gdy dziecko jest już na rehabilitacji powinniśmy się upewnić, że wykonuje odpowiednie ćwiczenia ! Często bowiem zdarza się tak, że przez natłok pracy i pacjentów wykonuje się taką gimnastykę w grupach. Co więcej, są to grupy mieszane z dziećmi które mają różne schorzenia. Należy więc postawić pytanie- czy dziecko które ma koślawe kolana, powinno wykonywać te same ćwiczenia co dziecko z odstającą łopatką ? Oczywiście, że nie. Takie przypadki powinny być prowadzone oddzielnie, mieć indywidualnie dobrane ćwiczenia i wykonywać je pod okiem fizjoterapeuty. Biorąc pod uwagę, że koślawe kolano może mieć różne przyczyny z pewnością można stwierdzić, że dwie osoby mające koślawe kolana mogą wykonywać inny rodzaj ćwiczeń ponieważ przyczyna ich problemu jest inna !

Co mam zrobić jeśli moje dziecko ma koślawe kolana ?

Z powyższego tekstu można wyciągnąć jeden wniosek. Jeżeli podejrzewasz, że Twoje dziecko ma problem z wadą postawy, zauważyłaś, że jego chód jest nieprawidłowy, lub ma problemy z równowagą, to powinnaś zgłosić się do fizjoterapeuty który zajmuje się tego typu rehabilitacją.

Udostępnij:

Share on facebook
Share on linkedin
Share on twitter
Share on email

Więcej artykułów

Kolano skoczka- fizjoterapia.

Entezopatia to nazwa przypadłości w której więzadło dosłownie próbuje wyrwać się ze swojego przyczepu. Kolano skoczka jest zaliczane właśnie do entezopatii ponieważ jest to przeciążenie więzadła rzepki w miejscu jego przyczepu do wierzchołka rzepki.

Chcesz omówić problem lub umówić szybką wizytę ?

Uważam, że w pracy z ludźmi niezwykle ważne jest podejście do pacjenta. Masz dwie opcje kontaktu ze mną: Pierwsza to kontakt telefoniczny (staram się zawsze odbierać, jeżeli nie mogę oddzwaniam tak szybko, jak tylko to możliwe). Druga to skorzystanie z formularza i umówienie się ze mną na pierwszą wizytę. Decyzja należy do Ciebie.